Home Historiku Sabri Godo: S...

Sabri Godo: Shënime nga një udhëtim në Kosovën e çliruar

26
0

Do shkojmë në Drenicë, te kulla e Adem Jasharit. Kam jetuar ngjarje që lënë mbresa të thella, po s’mbaj mend ta kem pasur ndonjëherë shpirtin aq të trazuar sa këto dy ditë. Këtë e vënë re edhe të tjerët, sidomos në dridhjen e zërit dhe atëherë ndihem edhe më keq. Është vjetruar zemra. Është edhe nga që tani po ndeshem drejtpërdrejtë me atë që jetuam për Kosovën, në muajt e vitet që shkuan, në tërë historinë e saj.

Tek Kelmendi dhe Agani

Në mëngjes ishim te familja e Bajram Kelmendit. Tre mbesat e tij, katër-pesë vjeçare, të lumtura e shumë të sjellshme, na urojnë mirëseardhjen me fjalë të mësuara. Po brenda syve të tyre të ndritura ka diçka që të ngrin gjakun. Duket sikur këto engjëllushe të bukura të qiellit të kenë pësuar një thyerje, një invaliditet të përjetshëm, që e mbulojnë me atë gjallërinë prej fëmije, duke të thënë nëpërmjet syve, ne e dimë punën, po tani le të gëzojmë së bashku, se ashtu duhet. Se këto vajza kanë parë edhe tytat e automatikëve të serbëve drejt mbi fytyrat e tyre, kanë parë edhe sesi mami u dha serbëve paret, unazën, orën, zinxhirin e qafës, që të mos i merrnin njërën prej vogëlushëve. E shoqja e Bajram Kelmendit, avokatit më të shquar të Kosovës, flet me atë zërin e qetë e të largët të gruas që jeton dhimbjen më të thellë që mund t’i takojë njeriut. Flet për punët e Kosovës. Është Sekretare e Përgjithshme e LDK. U pamë edhe dje, në takimin me udhëheqjen e partisë së saj. Arrij t’i them, Bajrami ishte zëdhënësi i Kosovës dhe ca fjalë të tjera. Ajo e kalon bisedën gjetiu, thotë se do ta hapin zyrën e Bajramit, bashkë me vajzën, Kosovaren, se nënë e bijë janë juriste, si Bajrami.

Kosovarja, grua e re, e pashme, rri e heshtur. Ato që kishte për të thënë m’i tha dy muaj më parë në Tiranë. Tha: mirë babin, hallal për Kosovën edhe vëllain e madh, po s’mund të fal të dytin, 16-vjeçar që i ranë me më shumë plumba se sa kishte vite, ama më parë e torturuan keqas në sytë e babës, i thyen eshtrat. Kishte fol qetë, e thjeshtë, me zotërim të plotë të mendjes e të fjalës., ndërsa fytyra i ndriste me atë bukurinë e lartë që i jep gruas pikëllimi më i thellë. “Zoti ia dha gurit dhe plasi, ia dhe njeriut dhe e mbajti”, thashë me vetë. Gra si Kosovarja dhe e ëma mund të ndeshen rrallë në jetë, po kisha për të parë edhe më. Te dera, tre vogëlushët ngrihen në majë të gishtërinjve për të na përqafuar e për të na thënë prapë njëherësh fjalët e përcjelljes. E shoqja e Fehmi Aganit duket e sëmurë, po rri në këmbë për të na nderuar. Thotë ngadalë se ka problem me vajzën që nuk mësohet dot pa të atin, si edhe me nipin trevjeçar. Ky i doli Fehmiut përpara kur u kthye nga Rambujeja dhe e pyeste, hë gjysh, a i munde serbët? Djalit i thonë se gjyshi është diku e do të vijë dhe djali bën sikur e beson. Herën e fundit e takova profesor Aganin para sulmit të NATO-s. Ai kishte një fjalë të mirë për gjithkënd, ishte njeriu që mund të bënte bashkimin e shqiptarëve, ishte nga ata personalitete të paktë, vdekja e të cilëve shtrihet përgjatë vendit.

Në kërkim të fillit të humbur

Po shkojmë në Drenicë te Jasharajt. Anës rrugëve tek kalojmë me makinë, na përshëndesin njerëzit. Na njohin nëpërmjet televizionit. Jemi pesë deputetë të Komisionit të Jashtëm nga katër parti. Partitë na kanë dalë nga mendja që se shkelëm në Kosovë. Partitë në Kosovë ngelen të përçara. Kjo është si jashtë vendit dhe kohës. Njerëzit këtu janë ende si të dalë nga shtrëngata e zezë nëpër të cilën ecën dhe tani mezi e besojnë se dolën shëndoshë e u kthyen aty ku duhet. Vëreja mbrëmë bulevardin në Prishtinë. Mijëra njerëz, gati të ngjeshur. S’kanë dalë të shëtisin me nge, po ecin me hap të shpejtë, si për t’i thënë vetes se tani mund të ecin nëpër rrugët e tyre sa të duan. Sot hynë për herë të parë edhe në stadium. Do të luajë futboll Prishtina me Tetovën. Që nga viti 1989 asnjë shqiptar s’kishte shkuar në stadium, nuk lejohej. Janë të shumta gjërat që lejohen tani për herë të parë. Njerëzit jetojnë si në një farë habie që u sjell vetëm gëzim.

Kur vjen fjala te politika, te përçarja, e kalojnë në heshtje, e largojnë nga mendja, si diçka që kurrsesi s’mund të jetë. Tabelat anës rrugëve janë ende të shkruara serbisht. Pyes z. Hydajet Hysenin, anëtar i Qeverisë, që na shoqëron për te Jasharajt. Ky lëviz vendit dhe thotë: “do t’i heqim, kemi marrë vendim. Ngjet një gjë e çuditshme, më parë shqiptarët diku i hiqnin tabelat edhe pse e dinin burgun, kurse tani nuk i prekin”. Them me vete se gjëja e ndaluar gjithnjë të tenton. Në një kryqëzim pyesim për rrugën. Porsa të thuash shkojmë tek Adem Jashari, njeriu të sheh me respekt e duket sikur të thotë: A e di mirë or mik se ku po shkon? Zë e më shtohet ankthi, po shkojmë drejt vatrës që jeton zinë më të madhe që është parë ndonjëherë për nga numri i viktimave. Duhet të kontrolloj veten. E kishim ngrënë drekën me Thaçin. “Ah sa mirë që po shkoni tek Ademi”, më tha. Po shkojmë tëk Ademi, te njeriu që nuk është, por që do të jetë përgjithnjë.

Lajmet Kryesore

MË TË LEXUARAT

Më shumë nga 30 Vite KohaJone

Më shumë nga 30 Vite KohaJone

Lajmet e Fundit

Te Fundit